حبیب خبر- دکتر حسن دادخواه:

 معنای خطوط قرمز، مرزهایی است که پیرامون یک موجود یا وجودی ذهنی ترسیم می شود و آن را از دیگران جدا می سازد و چنانچه از آن مرزها، گذر و عبور شود گویی که از ماهیت و محدوده وجودی آن، بیرون شده و  آن، زیر پا رد و رانده شده است!

 خطوط قرمز، بر این پایه، دارای ارزش‌ها و نشانه‌هایی است که دال بر محتوا و ماهیتِ موجودی اند که در درون خود از آن حفاظت و بلکه نمایندگی می کند.

 به زبان دیگر، خطوط قرمز، دارای باید و نبایدهایی است که بایستی محترم و مرعا شمرده شود.

 بی گمان ترسیم خطوط قرمز و مرز پیرامون و حاشیه‌ی یک موجود و وجود، برای آن محدودیت و منطقه عبورممنوع برقرار می کند و آن را با دیگران جدا می سازد؛ تمایز و تغایری که امکان هر گونه تغییر را دشوار بلکه غیرممکن می سازد!

 این خطوط، می تواند جزیی از ذات آن موجود و پدیده و وجود ذهنی باشد؛ ضمن آنکه می تواند، بافته و ساخته و بیرون و بی ارتباط با ماهیت آن باشد!  یعنی ما انسان ها با توجه به شرایط و اقتضاهایی، با خواست یا اجبار، خطوط قرمزی را در پیرامون یک موجود یا حقیقت یا یک امر ارزشمندی ترسیم کنیم.

 به هر روی، خطوط قرمز، محدودیت و مصونیت از تغییر و اصلاح را فراهم می آورد و بی گمان، دشواری و سختی به دنبال خود دارد!

 تشبیه و مانند کردن خطوط قرمز با تارهای عنکبوت، نه به جهت سست بودن تارهای عنکبوت برای موجودی مانند انسان است بلکه برای آن است که تارهای عنکبوت تو در توست و طعمه را در خود می بلعد و دست و پایش را می بندد!

 زیان ترسیم خطوط قرمز، آن‌‌گاه آشکار می شود که قدرتِ تغییر و تجدیدنظر از یک امر و سوژه و موضوع عادی و زمینی بلکه سیاسی و اجتماعی و فرهنگی متعارف را از کارگزاران و بلکه باورمندان سلب می کند و آنان را در مخمصه و گرداب قرار دهد.

 بسیاری از امور سیاسی و فرهنگی و اجتماعی در جهان امروز و بلکه دیروز، ذاتا در تغییر و تحول هستند و تغییر شرایط زیست و تحولات نسلی به‌گونه تدریجی در ماهیت آنها، تغییر و تبدیل ایجاد می کند ولی ترسیم خطوط قرمز و مرزهای شرافتی و حیثیتی برای آنها، جز قرار دادن دست کارگزاران در پوست گردو و دشوار کردن تجدیدنظر، دستاورد دیگری به همراه ندارد! در این موارد، خطوط قرمز، مانع از حرکت به جلو و پیشرفت و توسعه ملت ها خواهد شد.

 شوربختانه در عرصه توسعه علمی و فناوری و بهره مندی از دانش های پیشرفته نیز گاهی متوسل به ترسیم خطوط قرمز می شویم به گونه ای که حیات و ممات یک ملت را به یک تکنیک و دانشی که زایل شدنی نیست، گره می زنیم.